Những năm gần đây, Trường Cao đẳng Công Thương miền Trung (MITC) phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường, các Hội Đoàn thể; các phòng Tài nguyên và Môi trường và các tổ chức, cá nhân trên địa bàn tỉnh Phú Yên xây dựng các mô hình điểm về phân loại và tài nguyên hóa rác thải sinh hoạt tại nguồn. Qua thực tế triển khai, để các mô hình bảo vệ môi trường đạt hiệu quả thì cần có sự chung tay của cơ quan quản lý nhà nước về môi trường, nhà khoa học, hội đoàn thể và người dân.

Để biến rác thải thành nguồn tài nguyên, tạo ra sản phẩm hữu ích, thân thiện với môi trường, năm 2019, Hội LHPN xã Bình Ngọc thành lập mô hình Phụ nữ tái chế chất thải hữu cơ thành nước tẩy rửa sinh học. Đây là công nghệ được TS. Võ Anh Khuê, Khoa Công nghệ Hóa – Tài nguyên và môi trường MITC chuyển giao thông qua hợp đồng với Sở Tài nguyên và Môi trường.

Hệ thống sản xuất nước tẩy rửa sinh học do trường Cao đẳng Công Thương miền Trung phối hợp Sở Tài nguyên và Môi trường chuyển giao công nghệ cho Hội LHPN xã Bình Ngọc
Bà Trương Thị Sinh ở thôn Ngọc Phước 2, xã Bình Ngọc, cho biết: Từ khi tham gia mô hình tái chế chất thải hữu cơ thành nước tẩy rửa sinh học, tôi mới phân biệt được đâu là rác hữu cơ, rác vô cơ, những loại rác có thể tái chế, tạo ra sản phẩm có ích. Hàng ngày, tôi tham gia thu gom các phế phẩm có nguồn gốc từ thực vật như vỏ cam, bưởi, chanh và các loại rau củ quả khác để về ngâm ủ tạo ra nước tẩy rửa sinh học. Điều này không chỉ giúp gia đình tôi có thêm thu nhập từ những thứ tưởng chừng bỏ đi mà còn góp phần bảo vệ môi trường.
Tuy nhiên, theo bà Sinh, việc ngâm ủ rác thải thực vật thành chế phẩm nước tẩy rửa sinh học không phải là chuyện đơn giản. Các chị em tham gia mô hình đã được Sở Tài nguyên và Môi trường tập huấn nhiều lần và đầu tư trang thiết bị, rồi được các giảng viên ở Trường cao đẳng Công Thương Miền Trung hướng dẫn rất tỉ mỉ mới có được sản phẩm nước rửa chén sinh học mang thương hiệu Bình Ngọc như hiện nay.
Theo Hội LHPN xã Bình Ngọc, sau khi ngâm ủ, chiết xuất ra nước tẩy rửa sinh học, nguồn rác thải hữu cơ này tiếp tục tận dụng ủ thành phân hữu cơ bón cho cây trồng thông qua sáng kiến thùng ủ rác thành phân hữu cơ của TS. Võ Anh Khuê, Khoa Công nghệ Hóa – Tài nguyên và Môi trường MITC. Hiện xã Bình Ngọc có làng nghề trồng rau và hoa, nên nguồn phân hữu cơ này rất hữu ích.
Theo ông Lê Văn Phiện, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Ngọc, thời gian qua, địa phương đã triển khai nhiều mô hình bảo vệ môi trường, trong đó phụ nữ xã tham gia một số mô hình như Phụ nữ tái chế chất thải hữu cơ thành nước tẩy rửa sinh học, Phụ nữ sản xuất rau an toàn năng suất cao, vì sức khỏe cộng đồng, Phụ nữ Bình Ngọc tích cực sử dụng túi lưới giảm nhựa và nói không với túi ni lông, Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch… Trong đó, mô hình Phụ nữ sản xuất rau an toàn năng suất cao, vì sức khỏe cộng đồng được địa phương triển khai từ năm 2018 đến nay đã mang lại hiệu quả cao, làm tăng thu nhập trên cùng một diện tích đất sản xuất, bình quân thu nhập từ 180-200 triệu đồng/ha/năm.

Thùng ủ rác hữu cơ dơ trường Cao đẳng Công Thương miền Trung phối hợp với Sở Tài nguyên và môi trường Phú Yên chuyển giao cho Hội LHPN tỉnh Phú Yên
Không dừng lại ở đó, từ đầu năm 2021 đến nay, Trường Cao đẳng Công Thương miền Trung nhận được nhiều hợp đồng từ các cơ quan quản lý nhà nước về môi trường, các Hội đoàn thể, các tổ chức khác về việc chuyển giao các mô hình về phân loại và tài nguyên hóa rác thải. Thông qua chương trình tập huấn, giúp người dân nhận diện được các loại rác để từ đó phân loại và tài nguyên hóa rác thải hiệu quả.
Các mô hình điểm, giúp triệt tiêu 100% rác thải hữu cơ dễ phân hủy tại nguồn. Từ đó, góp phân tách biệt rác thải hữu cơ dễ phân hủy, nhất là rác thải gây mùi hôi thối ra khỏi bao nilon. Chính việc làm này góp phần tái chế và tái sử dụng túi nilon được thuận lợi, và về lâu dài sẽ góp phần làm trong lành các bãi rác trung chuyển và bãi rác tập trung. Thông qua các buổi tập huấn, người dân cùng chung nhận định: Công tác phân loại và tài nguyên rác thải tại nguồn rất đơn giản, vấn đề là người dân có làm hay không. Qua các buổi tập huấn sẽ giúp người dân hiểu được công việc nhỏ về phân loại rác tại nguồn của mỗi người sẽ mang lại ý nghĩa lớn về bảo vệ môi trường.
Bảo Hậu